NhietNang.comNhiệt Năng
Mái nhà, hướng mái và kết cấu chịu tải

Khung giàn pin mặt trời sân thượng: cao bao nhiêu để còn phơi đồ, đi lại

Giàn pin cao trên sân thượng vừa phát điện vừa che chỗ phơi đồ, nhưng chân trụ dễ làm thấm sàn và giàn hứng gió. Chọn chiều cao, chân trụ, máng nước và câu hỏi thợ.

Wide shot of a concrete rooftop in a city with a raised steel frame holding solar panels above drying laundry, a woman in a tan blouse hangs clothes underneath

Khung giàn pin mặt trời trên sân thượng nên cao khoảng 2,2 – 2,5 m ở mép thấp nếu muốn vẫn đi lại, phơi đồ, kê ghế bên dưới; thấp hơn thì phải cúi, cao hơn thì giàn hứng gió mạnh và tốn thép. Ba chỗ quyết định giàn có dùng lâu được không là chân trụ bắt vào sàn có làm thấm không, giàn có được giằng chống gió không, và nước mưa chảy từ tấm pin xuống đi về đâu.

Ví dụ giả định: nhà ống bốn tầng của anh chị Tuấn ở một phường của Hà Nội, sân thượng rộng 4 x 12 m, phía trước có tum cầu thang và bồn nước, phía sau là chỗ phơi đồ và mấy chậu cây. Chị không muốn mất chỗ phơi, anh muốn lắp khoảng 5 kWp. Đơn vị lắp đặt đề xuất làm giàn thép cao phủ kín phần sau sân thượng. Phần dưới là những gì anh chị nên hỏi trước khi gật đầu.

Ba kiểu đặt tấm pin trên sân thượng

Mỗi kiểu có cái được cái mất, không kiểu nào đúng cho mọi nhà:

KiểuĐược gìMất gì
Kê thấp, tấm nghiêng cách sàn vài chục phânÍt thép, ít hứng gió, lắp nhanhMất chỗ sử dụng, khó lau sàn dưới tấm, rác và lá đọng dưới khung
Giàn cao làm mái cheGiữ được chỗ phơi, đi lại, sân thượng mát hơnNhiều thép, nhiều điểm bắt vào sàn, hứng gió lớn, cần tính kết cấu kỹ
Đặt trên mái tum, mái bồn nướcTận dụng chỗ cao, ít bị cheDiện tích nhỏ, thao tác nguy hiểm, mái tum thường xây mỏng

Nhà anh chị Tuấn có diện tích hạn chế và cần chỗ phơi, nên giàn cao là hướng hợp lý. Nhưng giàn cao là một công trình nhỏ đặt trên đỉnh nhà, không còn là "lắp mấy tấm pin". Nó cần được tính như một mái che bằng thép: chân trụ ở đâu, sàn và dầm phía dưới chịu được không, giằng ra sao. Phần tính đó thuộc về kỹ sư kết cấu hoặc đơn vị khảo sát có chuyên môn, chủ nhà không nên tự quyết dựa trên giàn của nhà hàng xóm.

Chiều cao giàn: con số nào là vừa

Mép thấp của giàn, tức chỗ thấp nhất của tấm pin, quyết định có đi thẳng lưng bên dưới được không. Ví dụ giả định: người cao 1,7 m giơ tay phơi đồ cần chừng 2,1 m; cộng thêm phần dây phơi và móc áo, mép thấp khoảng 2,2 – 2,4 m là thoải mái. Tấm nghiêng 15 độ, dài 2,2 m thì mép cao sẽ cao hơn mép thấp chừng 57 cm, tức đỉnh giàn khoảng 2,8 – 3 m.

Cao hơn nữa có cái lợi là gió lùa dưới tấm tốt, tấm mát hơn, nhưng mỗi tầng chiều cao thêm làm lực gió lên giàn tăng rõ và thép phải to hơn. Giàn cao gần bằng mái tum lại thêm chuyện hàng xóm phàn nàn che nắng hoặc nước mưa hắt sang.

Một chi tiết hay bị quên là mép giàn so với lan can. Nhiều nhà cho giàn chìa ra ngoài lan can để thêm được một hàng tấm. Phần chìa ra hứng gió mạnh nhất, lại nằm trên lối đi hoặc mái nhà bên, rơi một con ốc cũng là chuyện lớn. Hỏi đơn vị lắp đặt có cần chìa ra không, và nếu có thì chìa bao nhiêu, ai chịu trách nhiệm nếu ảnh hưởng nhà bên.

Cuối cùng là lối lên giàn để vệ sinh, bảo trì. Giàn cao không có lối đi giữa các hàng tấm thì sau này thợ vệ sinh hoặc sửa chữa phải đứng trên thang cao giữa sân thượng, vừa khó vừa nguy hiểm. Hỏi luôn từ đầu: sau này lau tấm thì đứng ở đâu.

Chân trụ bắt vào sàn: chỗ dễ làm thấm nhất

Sân thượng nhà phố thường có lớp chống thấm và lớp gạch lát phía trên. Khoan bulông xuyên qua lớp gạch và lớp chống thấm để bắt chân trụ là tạo ra những lỗ đi thẳng xuống sàn bê tông. Nếu chỉ bơm keo quanh bulông rồi để đó, sau một hai mùa mưa nước theo ren bulông thấm xuống, trần phòng tầng dưới loang thành vệt tròn đúng dưới vị trí chân trụ.

Cách làm cẩn thận hơn thường thấy là đổ một bệ bê tông nhỏ cao hơn mặt sàn, gắn bulông vào bệ, rồi chống thấm phủ lên cả bệ và chân bệ, sao cho chỗ chân trụ nằm cao hơn mặt nước đọng trên sàn. Có nhà dùng bản đế thép rộng đặt lên sàn có lớp đệm, hạn chế khoan. Mỗi cách cần kỹ sư hoặc đơn vị khảo sát xem sàn và dầm dưới đó trước, vì chân trụ nên đứng gần dầm, gần cột, không đứng giữa ô sàn.

Từ dưới tầng dưới, chủ nhà có thể nhìn trần để đoán dầm nằm ở đâu: thường chạy theo các bức tường và cột. Khi đơn vị lắp đặt đánh dấu vị trí chân trụ, xuống phòng dưới nhìn xem các dấu đó có trùng dầm không. Câu hỏi đơn giản như vậy đôi khi làm cả hai bên dời vị trí trụ, tránh được một vết nứt sàn về sau.

Giàn cao là một cánh buồm trên đỉnh nhà

Tấm pin đặt trên giàn cao thì gió thổi từ dưới lên, luồn qua khe giữa tấm và sàn, đẩy ngược tấm lên. Trên đỉnh nhà ống bốn năm tầng, gió mạnh hơn hẳn dưới mặt đất, nhất là những khi có giông. Một giàn chỉ có bốn chân trụ thẳng đứng, không có thanh giằng chéo, sẽ đung đưa theo gió; lâu ngày bulông chân trụ lỏng, mối hàn nứt.

Khi xem bản vẽ hoặc phác thảo, chủ nhà nên tìm những thanh giằng chéo giữa các chân trụ, giằng giữa các hàng, và cách tấm pin được kẹp vào ray: mỗi tấm ít nhất bốn kẹp, kẹp đúng vùng hãng sản xuất tấm cho phép. Giàn có tấm lót tôn hoặc tấm che phía dưới làm mái kín thì lực gió càng lớn vì gió không thoát qua khe giữa các tấm được.

Vật liệu cũng nên hỏi: thép mạ kẽm nhúng nóng chịu ngoài trời lâu hơn thép sơn; thép sơn mà cắt, khoan, hàn tại chỗ thì mọi vết cắt và mối hàn phải được sơn lại kỹ, không thì gỉ bắt đầu từ đó. Chi phí khung giàn cao thường chiếm một phần đáng kể trong báo giá, có khi bằng một phần ba hệ, tham khảo, thay đổi theo thời điểm, khu vực và thiết bị; vì vậy đề nghị đơn vị lắp đặt tách riêng hạng mục khung để so được giữa các báo giá.

Nước mưa từ tấm pin rơi xuống đi đâu

Giữa các tấm có khe. Giàn cao không phải mái kín. Khi mưa, nước chảy theo mặt tấm xuống mép dưới rồi rơi thành một dãy giọt nặng, có khi đúng chỗ phơi đồ hoặc chỗ kê ghế. Khe giữa hai tấm cũng nhỏ nước xuống thành từng dòng.

Muốn dưới giàn khô thì phải làm máng. Máng hứng ở mép dưới và nẹp kín khe giữa các tấm biến giàn thành mái. Đổi lại, gió không thoát được, tấm nóng hơn và lực gió lên giàn lớn hơn. Cân nhắc với kỹ sư trước khi làm.

Nước dồn về một chỗ. Mép dưới giàn đổ nước tập trung vào một dải sàn. Nếu dải đó không gần phễu thu nước, sân thượng đọng nước, rêu mọc, lớp chống thấm nhanh xuống cấp. Hỏi đơn vị lắp đặt nước rơi ở đâu so với phễu thu.

Rác lá. Máng và mép dưới giàn là chỗ lá cây, lông chim, bụi tích lại. Có máng thì phải có lịch dọn máng, không thì nước tràn và máng thành nơi muỗi đẻ.

Chỗ phơi đồ nên dời một chút. Thay vì giăng dây ngay dưới mép thấp của giàn, kéo dây vào giữa vùng che. Quần áo vẫn khô nhờ gió lùa dưới giàn, mà không hứng dãy giọt nặng từ mép tấm khi có mưa bất chợt buổi chiều.

Câu hỏi mẫu cho đơn vị lắp đặt về giàn sân thượng

Ghi ra giấy, hỏi khi khảo sát và khi xem phác thảo:

  • "Anh cho em hỏi mép thấp của giàn cao bao nhiêu, nhà em còn phơi đồ đứng thẳng được không?"
  • "Chân trụ bắt thẳng xuống sàn hay đổ bệ? Chống thấm chỗ chân trụ làm thế nào, bảo hành thấm bao lâu?"
  • "Vị trí chân trụ có trùng dầm, cột bên dưới không? Có kỹ sư xem sàn nhà em trước không?"
  • "Giàn có giằng chéo không? Thép mạ kẽm nhúng nóng hay thép sơn?"
  • "Nước mưa từ tấm rơi xuống chỗ nào, có cần làm máng không?"
  • "Sau này vệ sinh tấm thì thợ đứng ở đâu, có lối đi trên giàn không?"

Nếu đơn vị lắp đặt đưa phác thảo, xin phác thảo có ghi chiều cao, vị trí chân trụ và các thanh giằng. Phác thảo này cũng là thứ cần giữ cùng hợp đồng để sau này sửa sân thượng hoặc chống thấm lại biết chỗ nào không được đục. Ai thi công chống thấm lại sân thượng sau này cũng cần biết chân trụ nằm đâu để không bóc nhầm lớp chống thấm quanh bệ.

Tự kiểm sau khi lắp giàn

Các việc làm được từ sân thượng và từ tầng dưới, không cần leo lên giàn:

  1. Ngày bàn giao: đếm số chân trụ, nhìn từng chân xem bệ có liền, lớp chống thấm có phủ kín quanh chân không. Chụp ảnh từng chân.
  2. Xuống tầng ngay dưới sân thượng, chụp trần ở những vị trí tương ứng với chân trụ, làm mốc so sánh.
  3. Trận mưa lớn đầu tiên: lên sân thượng xem nước rơi từ mép giàn đọng ở đâu, có chảy về phễu thu không. Xuống tầng dưới xem trần.
  4. Ngày gió mạnh: đứng dưới giàn nghe có tiếng kim loại va lạch cạch không, nhìn có thanh nào rung mạnh không. Có thì gọi đơn vị lắp đặt siết lại.
  5. Sau ba tháng: tìm vết gỉ ở mối hàn, vết cắt, chân bulông. Gỉ sớm là dấu hiệu sơn chưa phủ kín.

Không trèo lên giàn để kiểm. Người lên giàn cao phải có dây an toàn móc vào điểm neo chắc, mũ, giày đế bám, và không đứng lên tấm pin. Trẻ nhỏ chơi trên sân thượng nên được dặn không leo chân trụ, không đu thanh giằng.

Câu hỏi thường gặp

Giàn pin mặt trời trên sân thượng nên cao bao nhiêu?

Nhiều nhà chọn mép thấp khoảng 2,2 – 2,4 m để đi lại và phơi đồ thoải mái. Cao hơn thì gió lên giàn mạnh hơn và cần thép lớn hơn. Chiều cao cụ thể nên do kỹ sư hoặc đơn vị khảo sát cân với kết cấu nhà bạn.

Khoan chân trụ giàn pin có làm thấm sân thượng không?

Có nguy cơ nếu chỉ bơm keo quanh bulông. Cách làm cẩn thận hơn là đổ bệ nhỏ cao hơn mặt sàn và chống thấm phủ kín bệ. Hỏi rõ cách xử lý và thời hạn bảo hành thấm trước khi làm.

Dưới giàn pin có khô khi trời mưa không?

Không hẳn. Nước chảy qua khe giữa các tấm và nhỏ giọt ở mép dưới. Muốn khô phải làm máng và nẹp khe, nhưng như vậy gió không thoát, tấm nóng hơn và lực gió lên giàn lớn hơn, cần tính lại.

Giàn pin cao có an toàn khi có giông bão không?

An toàn hay không phụ thuộc thiết kế: chân trụ bắt vào đâu, có giằng chéo không, kẹp tấm đủ và đúng vị trí không. Giàn cao hứng gió nhiều hơn tấm kê thấp, nên cần người có chuyên môn kết cấu tính trước khi làm.

Thép mạ kẽm nhúng nóng có cần thiết cho giàn pin không?

Thép mạ kẽm nhúng nóng thường chịu ngoài trời lâu hơn thép sơn, phù hợp với công trình đặt trên mái nhiều năm. Nếu dùng thép sơn thì mọi vết cắt, mối hàn phải được sơn lại kỹ để không gỉ từ những chỗ đó.

Có nên làm giàn pin chìa ra ngoài lan can không?

Phần chìa ra hứng gió mạnh nhất và nằm trên lối đi hoặc mái nhà bên, nên rủi ro cao hơn. Nếu buộc phải chìa, hỏi đơn vị lắp đặt cách gia cố và trao đổi trước với hàng xóm để tránh mâu thuẫn về sau.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138