NhietNang.comNhiệt Năng
Vận hành, vệ sinh tấm pin và theo dõi

Dùng điện mặt trời ban ngày cho khéo: xếp giờ giặt, bơm nước, nấu nướng

Nhà có điện mặt trời hoà lưới nên dồn việc gì vào giờ nắng: máy giặt, bơm nước lên bồn, nồi cơm, ủi đồ, làm mát phòng. Cách xếp giờ để giảm phần điện mua ban ngày.

Early morning dew on rooftop solar panels of a rural house, a woman in a white-and-blue striped shirt hanging laundry in the yard below, soft sunrise light

Nhà có điện mặt trời hoà lưới không pin lưu trữ dùng điện khéo nhất khi dồn những việc tốn điện mà dời giờ được vào khoảng chín giờ sáng tới ba giờ chiều ngày nắng: máy giặt, bơm nước lên bồn, ủi đồ, nồi cơm và nấu nướng bằng bếp điện, làm mát phòng trước khi nắng tắt; và rải chúng ra từng việc một thay vì bật dồn cùng lúc. Lợi ích là giảm phần điện phải mua ban ngày, nhiều hay ít tuỳ thói quen của từng nhà.

Bài đi theo một nhà giả định ở xã thuộc tỉnh Vĩnh Long: nhà cấp bốn, năm người gồm hai vợ chồng, hai con đi học và bà nội ở nhà ban ngày. Hệ hoà lưới 5 kWp (kWp là tổng công suất danh định của các tấm pin) lắp trên mái tôn được nửa năm, không có pin lưu trữ. Nhà có giếng khoan bơm lên bồn, máy giặt, tủ lạnh, tủ đông nhỏ, một máy lạnh phòng bà, nồi cơm và bếp điện. Lâu nay việc gì cũng dồn vào buổi tối khi cả nhà về, nên hoá đơn giảm ít hơn chủ nhà mong.

Vì sao giờ dùng điện quan trọng hơn số tấm pin

Hệ hoà lưới không có pin lưu trữ chỉ cấp điện cho nhà trong lúc nó đang phát, tức là ban ngày có nắng. Điện phát ra được dùng ngay cho các thiết bị đang chạy; phần dư chảy ra lưới. Tối đến, tấm pin nghỉ, nhà dùng bao nhiêu thì mua bấy nhiêu từ điện lực. Phần điện dư phát lên lưới có được ghi nhận hay tính toán gì không là chuyện của quy định hiện hành và loại công tơ, cần hỏi điện lực địa phương, không nên tính vào kế hoạch dùng điện của nhà.

Vì vậy cùng một hệ 5 kWp, nhà dồn việc vào ban ngày giảm được phần điện mua nhiều hơn hẳn nhà dồn việc vào buổi tối. Không cần thêm tấm, không cần thêm thiết bị, chỉ đổi thói quen. Với nhà giả định này, có bà nội ở nhà ban ngày là lợi thế lớn: có người bấm nút máy giặt lúc mười giờ, bật bơm lúc mười một giờ.

Một điều cần nói rõ: điện mặt trời không làm mọi việc ban ngày trở thành miễn phí. Ngày âm u, mưa dầm, hệ phát ít, các thiết bị vẫn chạy bằng điện lưới. Dời việc vào giờ nắng là tận dụng ngày nắng, không phải bắt cả nhà sống theo trời.

Việc nào dời được, dời vào giờ nào

Bảng dưới là gợi ý cho nhà giả định, chủ nhà điều chỉnh theo nếp sống nhà mình. Công suất ghi là ví dụ giả định cho thiết bị gia đình thông thường; xem nhãn trên máy nhà bạn.

ViệcCông suất ví dụ giả địnhGiờ gợi ý ngày nắng
Bơm giếng lên bồnKhoảng 0,75 kW10 giờ tới 11 giờ, bơm đầy bồn cho cả tối
Máy giặtKhoảng 0,5 kW, lúc vắt có khi hơn9 giờ tới 10 giờ, phơi kịp nắng
Nồi cơm, nấu canh bằng bếp điệnBếp điện 1,5 tới 2 kW11 giờ cho bữa trưa; món hầm ninh lâu nấu buổi trưa
Ủi đồKhoảng 1 kWĐầu giờ chiều, ủi dồn một lần trong tuần
Máy lạnh phòng bàKhoảng 0,8 tới 1 kWLàm mát từ 13 giờ tới 16 giờ, tối giữ ở mức nhẹ
Tủ đông nhỏChạy cả ngàyKhông cần dời; hạn chế mở cửa buổi tối
Sạc xe máy điệnKhoảng 0,5 kWBuổi trưa nếu xe ở nhà

Tủ lạnh, tủ đông, quạt, đèn là những thứ chạy theo nhu cầu, không dời giờ được và không nên cố. Tập trung vào mấy việc lớn có thể làm sớm hay muộn mà không ảnh hưởng ai.

Ví dụ giả định: tính phần điện giữ lại được trong nhà

Hệ 5 kWp, một ngày nắng đẹp phát khoảng 20 kWh, tập trung chủ yếu từ tám giờ sáng tới bốn giờ chiều. Trước khi đổi thói quen, ban ngày nhà chỉ có tủ lạnh, tủ đông, quạt, vài thứ lặt vặt, dùng hết chừng 5 kWh của hệ, phần còn lại chảy ra lưới. Buổi tối nhà dùng khoảng 9 kWh mua từ lưới cho giặt, bơm, nấu cơm, máy lạnh, ủi.

Sau khi dời: bơm nước khoảng 0,75 kWh, giặt khoảng 0,5 kWh, nấu trưa và hầm khoảng 2 kWh, ủi chia ra mỗi ngày khoảng 0,3 kWh, máy lạnh làm mát buổi trưa khoảng 3 kWh. Cộng lại khoảng 6,5 kWh chuyển từ buổi tối sang giờ nắng. Buổi tối nhà vẫn dùng máy lạnh nhẹ, đèn, tivi, nhưng phần mua từ lưới có thể giảm từ khoảng 9 xuống khoảng 4 tới 5 kWh mỗi ngày nắng.

Thay số nhà bạn: cộng công suất ghi trên nhãn từng thiết bị nhân số giờ chạy, ra số kWh của từng việc. Việc nào lớn, dời được, đưa vào cột giờ nắng. Muốn biết tiền thật thì nhìn hoá đơn hai ba tháng sau, so với cùng kỳ, theo biểu giá bậc thang hiện hành ghi trên hoá đơn; đừng tin con số tiền tiết kiệm ước tính trên ứng dụng.

Rải việc ra, đừng bật dồn một lúc

Hệ có trần công suất. Hệ 5 kWp trưa nắng thường phát khoảng 3,5 tới 4 kW lúc cao nhất. Bật cùng lúc bếp điện 2 kW, máy bơm, máy giặt, máy lạnh, tổng có thể vượt mức hệ đang phát, phần vượt sẽ mua từ lưới dù trời đang nắng. Rải mỗi việc cách nhau nửa tiếng là giữ được trong mức phát.

Nhìn trời, đừng nhìn đồng hồ. Mây đen kéo tới lúc mười giờ thì hoãn máy giặt nửa tiếng chờ nắng lại. Mùa mưa ở miền Tây, nắng buổi sáng thường tốt hơn buổi chiều, dồn việc vào buổi sáng chắc hơn.

Dùng hẹn giờ có sẵn trên máy. Nhiều máy giặt, nồi cơm, máy lạnh có chức năng hẹn giờ. Nhà đi làm cả ngày có thể hẹn máy giặt chạy lúc mười giờ, nồi cơm nấu lúc bốn giờ chiều cho bữa tối. Chỉ dùng hẹn giờ có sẵn của thiết bị, không tự lắp thêm công tắc hẹn giờ vào đường dây nếu không phải thợ điện.

Bơm nước buổi trưa có thêm lợi ích. Bồn đầy từ trưa nghĩa là buổi tối cả nhà tắm giặt không phải chờ máy bơm, và máy bơm không chạy lúc nhà đang dùng nhiều điện nhất. Nhà nào có máy nước nóng năng lượng mặt trời thì nước nóng cũng có sẵn từ chiều.

Ngày âm u, mùa mưa và nhà đi vắng cả ngày

Miền Tây mùa mưa thường nắng buổi sáng, mưa giông buổi chiều. Kinh nghiệm của nhiều nhà có điện mặt trời ở đây là dồn việc lớn vào trước một giờ chiều, sau đó chỉ còn những việc nhẹ. Ngày mưa dầm cả ngày thì thôi, cứ dùng điện lưới như trước, không cần dời việc chờ nắng không đến; quần áo giặt xong không khô cũng phiền hơn mấy số điện tiết kiệm được.

Nhà vợ chồng đi làm, con đi học, ban ngày không ai ở nhà là trường hợp khó hơn. Vẫn làm được vài việc: hẹn giờ máy giặt chạy lúc mười giờ rồi phơi khi về, hoặc giặt dồn cuối tuần ban ngày; bơm nước lên bồn bằng phao tự động thì máy tự chạy khi bồn vơi, phần nhiều rơi vào buổi sáng; máy lạnh có hẹn giờ thì bật làm mát phòng từ ba giờ chiều để tối về phòng đã mát, máy chạy nhẹ hơn. Cuối tuần là dịp dồn ủi đồ, nấu món hầm, sạc xe.

Không nên để thiết bị chạy lâu khi không có ai ở nhà nếu thiết bị đó cần người trông, như bếp điện, bàn ủi, máy sấy. An toàn quan trọng hơn mấy kWh. Bình nóng lạnh điện bật buổi trưa thì nhớ nhiệt độ nước có thể rất cao lúc chiều, nhắc trẻ nhỏ và người già pha nước lạnh trước khi tắm.

Câu hỏi mẫu nên hỏi đơn vị lắp đặt và điện lực

Một vài câu để biết hệ nhà mình đang chạy ra sao trước khi đổi thói quen:

  • "Anh cho em hỏi ứng dụng nhà em có hiện được điện nhà đang dùng và điện mua từ lưới không, hay chỉ hiện điện tấm pin phát?"
  • "Hệ nhà em có cài giới hạn không cho phát lên lưới không, nếu có thì phần dư buổi trưa có bị bỏ phí không?"
  • "Trưa nắng hệ nhà em phát cao nhất khoảng bao nhiêu kW, em bật cùng lúc mấy thứ thì vẫn nằm trong mức đó?"
  • "Chị cho em hỏi nhà em có điện mặt trời áp mái, công tơ hiện tại có ghi được điện phát lên lưới không, quy định hiện hành thế nào?"
  • "Nhà em muốn sau này thêm pin lưu trữ để dùng buổi tối thì inverter hiện tại có nâng cấp được không?"

Câu thứ tư hỏi điện lực địa phương, các câu còn lại hỏi đơn vị lắp đặt. Câu cuối chỉ để biết đường, không phải để quyết mua ngay: pin lưu trữ tốn kém và có những yêu cầu an toàn riêng, nên tính sau khi đã đổi thói quen dùng điện ban ngày một thời gian và biết tải buổi tối thật của nhà mình là bao nhiêu.

Hay làm và nên làm

Những thói quen làm phí điện mặt trời:

Hay làmNên làm
Dồn giặt, bơm, ủi vào buổi tối khi cả nhà vềDời vào giờ nắng, có người ở nhà bấm hoặc dùng hẹn giờ
Bật cùng lúc bếp điện, bơm, máy giặt, máy lạnh lúc trưaRải mỗi việc cách nhau, giữ tổng dưới mức hệ đang phát
Bật bình nóng lạnh điện cả ngày cho chắcBật buổi trưa một lúc rồi tắt; nhắc trẻ nhỏ, người già cẩn thận nước quá nóng
Mua thêm thiết bị tốn điện vì "có điện mặt trời rồi"Giữ nguyên nếp, chỉ dời giờ
Mua bộ điều khiển thông minh đắt tiền ngayThử đổi thói quen một hai tháng, đo bằng hoá đơn rồi mới tính

Tự kiểm sau một tháng: so hoá đơn với cùng kỳ năm trước, nếu ứng dụng hiện điện mua từ lưới thì xem phần mua giữa trưa ngày nắng đã gần bằng không chưa. Còn cao thì xem việc nào vẫn đang dồn sai giờ. Ghi vào sổ để cả nhà cùng thấy kết quả, dễ giữ thói quen hơn.

Câu hỏi thường gặp

Nhà có điện mặt trời nên chạy máy giặt giờ nào?

Ngày nắng, khoảng chín tới mười giờ sáng là hợp lý: hệ đã phát tốt, giặt xong phơi kịp nắng. Tránh chạy cùng lúc với bếp điện và máy bơm. Ngày âm u thì dời sang lúc có nắng hoặc chấp nhận dùng điện lưới.

Điện mặt trời hoà lưới có dùng được buổi tối không?

Hệ hoà lưới không có pin lưu trữ chỉ cấp điện khi đang có nắng. Buổi tối nhà dùng điện lưới như bình thường. Muốn dùng điện mặt trời buổi tối phải có pin lưu trữ, cần tính toán chi phí và yêu cầu an toàn riêng.

Bật nhiều thiết bị cùng lúc buổi trưa có sao không?

Không hại gì cho hệ, nhưng nếu tổng công suất vượt mức hệ đang phát thì phần vượt vẫn mua từ lưới dù trời nắng. Rải từng việc cách nhau khoảng nửa tiếng giúp dùng tối đa điện mặt trời.

Điện mặt trời dư buổi trưa có được tính tiền không?

Tuỳ quy định hiện hành và loại công tơ của nhà bạn, cần hỏi điện lực địa phương. Không nên tính phần dư vào kế hoạch dùng điện. Cách chắc chắn nhất là dùng điện mặt trời ngay trong nhà vào giờ nắng.

Đổi giờ dùng điện có giảm hoá đơn nhiều không?

Tuỳ thói quen từng nhà. Nhà vốn dồn việc vào buổi tối và có người ở nhà ban ngày thường thấy phần điện mua giảm rõ. Nhà đi vắng cả ngày thì giảm ít hơn. So hoá đơn cùng kỳ sau một hai tháng để biết thật.

Có cần mua thiết bị điều khiển thông minh để tận dụng điện mặt trời không?

Chưa cần ngay. Hẹn giờ có sẵn trên máy giặt, nồi cơm, máy lạnh và thói quen bấm đúng giờ đã đủ cho phần lớn nhà ở. Thử đổi thói quen một hai tháng, xem hoá đơn rồi mới cân nhắc mua thêm.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138