NhietNang.comNhiệt Năng
Chọn máy nước nóng năng lượng mặt trời

Máy nước nóng năng lượng mặt trời cho nhà trọ, homestay: chia từng tầng hay gom hệ

Nhà trọ mười phòng và homestay nhiều phòng tính nước nóng thế nào, chia mỗi tầng một máy hay gom một hệ lớn, khi nào cần đường hồi và nguồn nhiệt phụ.

Wide shot of a guesthouse rooftop with several water tanks and three solar water heaters in a row, a woman in a lavender shirt walks between them, late afternoon

Nhà trọ và homestay nhiều phòng thường dễ vận hành nhất khi chia mỗi tầng hoặc mỗi cụm ba bốn phòng một máy riêng, đường ống ngắn, hỏng một máy không mất nước nóng cả nhà; gom một hệ lớn có bồn chung và bơm tuần hoàn chỉ đáng làm khi phòng xa nhau, khách đòi nước nóng ngay và chủ nhà có người trông kỹ thuật. Dung tích tính theo số người tắm cùng khung giờ cao điểm, không theo số phòng, và gần như luôn cần một nguồn nhiệt phụ cho ngày âm u.

Bài đi theo hai cơ sở giả định. Một dãy trọ ba tầng mười phòng ở một phường thuộc Thành phố Hồ Chí Minh (Bình Dương cũ), mỗi phòng hai công nhân, tắm dồn từ 18 tới 20 giờ. Một homestay sáu phòng ở Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, khách du lịch tắm rải rác, đêm lạnh, có những tuần mưa liên tục. Hai nơi cùng muốn lắp máy năng lượng mặt trời, nhưng cách bố trí hợp lý lại khác nhau.

Nước nóng nhà nhiều phòng khác nhà ở chỗ nào

Ở nhà ở, bốn năm người tắm lần lượt, ai thiếu nước nóng thì chờ hoặc bật bình điện. Ở nhà trọ công nhân, mười mấy người tan ca cùng giờ, cùng mở vòi trong hai tiếng. Lúc đó nước lạnh tràn vào bồn bù chỗ nước nóng vừa ra, nhiệt độ trong bồn tụt dần, những người tắm sau cùng thấy âm ấm và quay sang phàn nàn với chủ trọ. Bài toán ở đây là lượng nước nóng sẵn có ngay trước giờ cao điểm, không phải tổng nước cả ngày.

Homestay thì ngược lại: khách tắm rải rác từ chiều tới khuya, có người tắm sáng sớm. Khách trả tiền và mong mở vòi là có nước nóng như khách sạn, không quen chờ xả nước nguội trong ống. Khách cũng không biết vòi nóng của máy năng lượng mặt trời mùa hè có thể rất nóng, nên chuyện bỏng phải tính trước, nhất là với khách có trẻ nhỏ.

Thêm một khác biệt nữa: chủ nhà trọ, chủ homestay không có mặt ở từng phòng. Một vòi nóng bị rò chảy cả đêm, một máy bị vỡ ống xả cạn bồn, có khi vài hôm mới biết. Vì vậy bố trí phải tính tới chuyện dễ nhận ra sự cố và khoá riêng từng phần để sửa. Nhà trọ còn có chuyện người thuê thay đổi liên tục, người mới không biết vòi nào nóng, vòi nào lạnh, nên mọi thứ càng đơn giản càng ít sự cố.

Tính dung tích theo giờ cao điểm: ví dụ giả định

Số dưới đây là ví dụ giả định để bạn thay số cơ sở mình vào:

Cơ sởCách tínhKết quả gợi ý
Nhà trọ mười phòng, hai người mỗi phòng, miền Nam20 người × 35 lít = 700 lít, phần lớn dùng trong hai tiếngKhoảng 700 tới 800 lít, chia ba bốn máy
Homestay sáu phòng, hai khách mỗi phòng, Đà Lạt12 khách × 50 lít = 600 lít, đêm lạnh nước nguội nhanhKhoảng 600 tới 700 lít, kèm nguồn phụ mạnh
Nhà trọ có phòng gia đình có trẻ nhỏCộng thêm 20 tới 30 lít mỗi trẻTính riêng cho tầng có phòng gia đình
Phòng có bồn tắm nằm ở homestayMỗi lần tắm bồn khoảng 100 lít nước nóngKhông nên tính bồn tắm bằng máy mặt trời; dùng nguồn riêng

Bảy trăm lít nước đầy bồn nặng bảy trăm ký, chưa kể máy, chân đế. Ba bốn máy đặt cạnh nhau trên một sân thượng là gần một tấn dồn lên sàn. Chuyện sàn chịu được hay không phải để đơn vị khảo sát hoặc kỹ sư kết cấu xem, nhất là nhà trọ xây nhanh hoặc đã cơi nới thêm tầng.

Chia máy theo tầng hay gom một hệ

Hai cách bố trí đặt cạnh nhau:

Tiêu chíMỗi tầng hoặc mỗi cụm phòng một máyGom một hệ lớn, bồn chung, bơm tuần hoàn
Độ phức tạpĐơn giản, máy loại thường không cần điệnCó bơm, bộ điều khiển, van, cần người hiểu
Khi một máy hỏngChỉ một tầng mất nước nóngCó thể mất nước nóng cả nhà
Đường ốngNgắn, ít nước nguội phải xảDài, cần đường hồi để có nước nóng ngay
Phòng xa nhau, nhiều dãyKhó, mỗi dãy cần chỗ đặt riêngHợp hơn
Dùng điệnKhông, trừ thanh điện phụBơm chạy thường xuyên
Chi phí ban đầu, tham khảoBằng tổng giá các máy rờiCao hơn vì bơm, điều khiển, đường hồi

Với dãy trọ ba tầng trong ví dụ, mỗi tầng một máy cỡ hai trăm tới hai trăm rưỡi lít, đặt ngay trên sân thượng phía trên cụm phòng tắm, là cách dễ sống nhất. Với homestay Đà Lạt có hai dãy phòng cách nhau một khoảng sân, gom một hệ có bồn chung và đường hồi nước nóng có thể đáng làm, miễn là có người biết vận hành. Chi phí cụ thể chỉ là tham khảo, thay đổi theo thời điểm, khu vực và thiết bị.

Đường hồi nước nóng và nguồn nhiệt phụ

Đường hồi là một vòng ống đưa nước nóng đi qua gần các phòng rồi quay về bồn, có bơm nhỏ chạy theo giờ hoặc theo nhiệt độ. Nhờ vậy nước trong ống lúc nào cũng nóng, khách mở vòi là có ngay, không phải xả nước nguội vài chục giây. Đổi lại, nước nóng đi vòng trong ống cả ngày sẽ mất nhiệt dọc đường, nên ống phải bọc bảo ôn kỹ, bơm chỉ nên chạy trong khung giờ khách hay tắm.

Ở dãy trọ công nhân, đường hồi thường không cần: mọi người tắm dồn một lúc, người đầu tiên xả nước nguội trong ống, những người sau đã có nước nóng. Ở homestay, nó đáng tính vì trải nghiệm của khách quan trọng và mỗi lần xả nước nguội lại là thêm chục lít nước bỏ đi.

Nguồn nhiệt phụ là chuyện bắt buộc với homestay vùng cao: Đà Lạt có những tuần mưa dầm, máy mặt trời chỉ làm nước âm ấm. Nhiều cơ sở dùng bơm nhiệt làm nguồn phụ cho bồn chung, hoặc thanh điện hẹn giờ trong từng máy. Với dãy trọ miền Nam, ngày mưa vẫn có ít nắng buổi trưa, nhiều chủ trọ chấp nhận vài ngày nước chỉ ấm mà không lắp nguồn phụ, nhưng nên nói trước với người thuê. Mọi phần điện của nguồn phụ, bơm, bộ điều khiển đều do thợ điện đấu, có aptomat chống giật.

Mấy chi tiết thợ lâu năm hay dặn chủ nhà trọ

Mỗi máy một van khoá riêng ở đường ra. Một máy vỡ ống thì khoá máy đó, các máy khác vẫn chạy. Van đặt ở chỗ đứng trên sân thượng với tới được, không phải trèo lên chân đế.

Đánh số máy và ghi sơ đồ. Dán một tờ sơ đồ tay trong tủ đồ nghề: máy số mấy cấp cho phòng nào. Khi người thuê báo phòng số bảy không có nước nóng, chủ trọ biết ngay lên xem máy nào.

Vòi trộn có nấc chặn nhiệt trong từng phòng. Người thuê và khách không quen máy năng lượng mặt trời, mùa hè nước rất nóng. Nấc chặn nhiệt giúp tránh bỏng, nhất là phòng có trẻ nhỏ. Thêm một dòng hướng dẫn ngắn dán trong phòng tắm.

Bồn nước lạnh đủ lớn cho giờ cao điểm. Khi mười mấy người cùng tắm, bồn lạnh phải cấp kịp cho các máy nước nóng. Bồn lạnh nhỏ mà đường cấp vào chậm thì bồn nóng cạn, máy chỉ còn nước ở mức thấp, dễ bị nóng già và hư gioăng.

Đặt máy chừa lối đi giữa các máy. Ba bốn máy xếp sát nhau thì không ai chui vào thay ống ở máy giữa được. Chừa khoảng một người đi giữa các máy.

Câu hỏi mẫu cho người lắp hệ nhiều máy

Mang sơ đồ các phòng và giờ tắm của người thuê, hỏi:

  • "Nhà em mười phòng, công nhân tắm dồn từ sáu tới tám giờ tối, anh chia máy thế nào để người tắm cuối vẫn còn nóng?"
  • "Mỗi máy có van khoá riêng không anh, một máy vỡ ống thì các tầng khác có bị ảnh hưởng không?"
  • "Homestay em hai dãy cách nhau cái sân, làm đường hồi thì bơm chạy giờ nào, ống bọc thế nào cho đỡ mất nhiệt?"
  • "Ba máy đầy nước đặt cạnh nhau thì sàn sân thượng nhà em có cần người xem kết cấu trước không?"
  • "Mùa mưa ở đây nguồn phụ anh tính bằng gì, ai đấu điện, có aptomat chống giật riêng không?"

Người lắp quen làm cho nhà trọ thường hỏi lại giờ tắm và số người trước khi nói cỡ máy. Người chỉ hỏi số phòng rồi báo giá ngay thì nên đề nghị họ tính lại theo giờ cao điểm. Xin họ ghi rõ trên báo giá: mỗi máy bao nhiêu lít, bao nhiêu ống, cấp cho những phòng nào, có van khoá riêng hay không.

Một tháng đầu: chủ nhà theo dõi gì

Trong tháng đầu, chủ trọ nhờ người thuê ở phòng cuối dãy, thường là người tắm muộn nhất trong giờ cao điểm, báo lại những hôm nước chỉ ấm. Ghi kèm thời tiết hôm đó. Nếu chỉ hụt vào ngày âm u, máy vừa cỡ; nếu ngày nắng cũng hụt, xem lại cách chia máy hoặc bồn lạnh có cấp kịp không.

Mỗi tuần một lần, lên sân thượng nhìn chân từng máy, chỗ nối ống, xem có vệt nước hay vệt cặn trắng không, nhìn đáy ống xem có ống nào trắng đục. Đọc đồng hồ nước của nhà vào một buổi sáng không ai dùng: kim vẫn quay nghĩa là có rò, đáng tìm ngay vì rò nước nóng là mất cả nước lẫn nhiệt.

Với homestay, đọc lại các lời phàn nàn của khách về nước nóng, ghi theo phòng và theo giờ. Nếu phàn nàn tập trung ở một dãy, vấn đề thường ở đường ống của dãy đó chứ không phải ở máy.

Cuối tháng, ngồi xem lại cả ba thứ: sổ ghi ngày hụt nước nóng, đồng hồ nước và lời phàn nàn. Ba nguồn cùng chỉ về một tầng, một dãy là đủ căn cứ để gọi người lắp tới xem lại, kèm sổ ghi để họ không phải đoán.

Câu hỏi thường gặp

Nhà trọ mười phòng cần máy nước nóng năng lượng mặt trời bao nhiêu lít?

Ví dụ giả định nhà trọ miền Nam mười phòng, hai người mỗi phòng, cần khoảng 700 tới 800 lít, chia ba bốn máy. Tính theo số người tắm trong giờ cao điểm chứ không theo số phòng.

Nhà trọ nên lắp mỗi tầng một máy hay gom một hệ lớn?

Mỗi tầng hoặc mỗi cụm phòng một máy thường dễ vận hành hơn: đơn giản, ống ngắn, hỏng một máy không mất nước nóng cả nhà. Gom một hệ lớn có bơm tuần hoàn hợp khi phòng nằm xa nhau và có người trông kỹ thuật.

Đường hồi nước nóng là gì và có cần không?

Là vòng ống đưa nước nóng đi qua gần các phòng rồi quay về bồn nhờ bơm nhỏ, để mở vòi là có nước nóng ngay. Homestay thường đáng làm; dãy trọ tắm dồn giờ thường không cần vì người đầu đã xả hết nước nguội.

Homestay vùng lạnh có cần nguồn nhiệt phụ không?

Gần như bắt buộc, vì có những tuần mưa dầm máy mặt trời chỉ làm nước âm ấm. Bơm nhiệt cho bồn chung hoặc thanh điện hẹn giờ trong từng máy là cách hay dùng, do thợ điện lắp có aptomat chống giật.

Làm sao tránh khách bị bỏng nước nóng ở homestay?

Dùng vòi trộn có nấc chặn nhiệt trong từng phòng, dán hướng dẫn ngắn trong phòng tắm, nhắc khách có trẻ nhỏ thử nước trước. Mùa hè nước trong bồn máy mặt trời có thể rất nóng, khách không quen dễ vặn thẳng vòi nóng.

Nhiều máy đặt trên một sân thượng có nặng quá không?

Ba bốn máy đầy nước có thể gần một tấn dồn lên sàn. Nhà trọ xây nhanh hoặc đã cơi nới nên mời đơn vị khảo sát hoặc kỹ sư kết cấu xem trước, không tự đoán sàn chịu được.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138